سنگ ‎نگاره های کوه ارنان

یکی از دیدنی ‎‎‌های شهرستان مهریز سنگ‎نگاره های کهن کوه ارنان است که با توجه به بررسی‌‏های باستان‏‎شناسی، تاریخچه و قدمت آنها احتمالاً به عصر آهن یعنی ۱۵۰۰ سال پیش از میلاد مسیح بر می‌گردد.

قدمت جدیدترین این سنگ‏‎نگاره‌ها که با خطوط اسلامی همراه است به سال ۷۱۳ هجری قمری باز می‌گردد و بنا به اظهارات باستان ‎شناسان، این نقوش به نوعی هنر تفننی و سرگرم‌کننده برای چوپانان و شکارچیان به هنگام گذر یا اقامت فصلی در این منطقه مربوط می‌شود.

این سنگ ‎نگار‏ه‌ها در دامنه ‎کوه ارنان در مجاورت روستایی به همین نام است که به فاصله ۱۰۰ کیلومتری جنوب شرقی یزد و در دشت گسترده بهادران به صورت کوهی منفرد قرار دارد. سنگ‌های این کوه از جنس آهکی و گچی و از رسوبات نئوژن دوران سوم زمین‏‌شناسی است و در قرون اخیر نیز عارضه زلزله در منطقه گزارش نشده است.

در دامنه شرقی کوه ارنان مشرف به آبگیر خشکیده دشت ارنان، روی تعدادی از تخته ‎ سنگ‏هایی که به ابعاد مختلف از کوه جدا شده، نقوشی از حیوانات و انسان وجود دارد. از مجموع تعداد 27 قطعه سنگ مذکور، یکی از تخته سنگ ‌ها از بقیه سنگ‏‎ها بزرگتر و نقوش کنده شده روی آن مفصل تر از همه است لذا آن را سنگ نگاره اصلی و مابقی را به عنوان سنگ نگاره های فرعی می‌دانند.

تخته‏‎سنگ اصلی ارنان و نقش‌های روی آن یکی از دستاوردهای هنری کهنسال است که در نگاه اول دو صحنه مجزای شکار را مجسم می‌کند به طوری که در سمت راست و قسمت بالای سنگ مذکور، تصویر بزرگی از هجوم حیوان درنده و انسانی روبروی این حیوان که احتمالاً مورد حمله واقع شده است، مشاهده می‌شود. در پشت سر این حیوان هم مردی نیزه به دست با خصوصیات بدنی مخصوصی به حیوان حمله کرده است و نیزه خویش را در بدن حیوان فرو برده است.

آنچه برای بیننده قابل توجه است شیوه زندگی ترسیم شده در این تصاویر است، این که انسان‌هایی در سالیانی بسیار  قبل در این منطقه زندگی می‌کرده‏‎اند.

نقوش و نگاره ‌هایی نظیر بز کوهی با شاخ بلند، سگ شکاری، قوچ، صحنه‌هایی از سوارکاران تیر و کمان به دست که در حال شکار هستند، صحنه  مردان برهنه در حال ستیز با حیوانی درنده که احتمالاً گرگ یا پلنگ بوده است، مرد برهنه گرز به دست، مقداری نقوش سمبلیک و نامشخص و خطوط اسلامی که روی سنگ‌ها با ایجاد ضربه ابزاری فلزی حک شده و در طی زمان، زنگار روی آن را پوشانیده ولی کهنه و قدیمی بودن آثار محرز است.

 برخی از این سنگ نگاره ها با گذشت زمان به علت فرسایش باد و تخریب حاصل از برف و باران یا تخریب‌هایی که از سوی بازدیدکنندگان صورت گرفته است اکنون به صورت کم رنگ و یک خراش سطحی مشاهده می‌شود.

بر روی کوه ارنان، تصاویری از حیوانات و انسان ها به چشم می‌خورد که این نگاره ها به روش کوبیدن سنگ بر سنگ حکاکی شده است. تصاویر حیواناتی به اندازه ۱۰ الی۳۰ سانتیمتر که بیشتر به صورت نیمرخ حک شده‌اند؛ سگ، بز، گوزن، اسب، گاو و برخی موجودات غریب دیگر، همراه با انسان‌های شکارگر و ابزار و ادوات شکار نظیر، تیر و کمان، نیزه و نقش‌هایی نمادین با ساختاری همگون، نقش‌های حک شده بر سنگ ها هستند که مانند کتیبه‌ای تاریخی اطلاعات جالبی از انسان عهد عتیق در اختیار ما می‌گذارند.

عمق حکاکی‌ها متفاوت و رنگ‌ها نیز مختلف است که نشانگر دوره‌های متفاوت و حکاکان عصرهای مختلف است. البته دلیل پیدایش همه آنها یکسان است وآن ثبت تاریخ آن دوران است. 

روستای ارنان  بعنوان یکی از روستاهای تاریخی و باستانی و از جمله روستاهای بسیار قدیمی استان یزد به شمار می رود. وجود آثار ارزشمند تاریخی در نقاط مختلف این روستا دلیل محکمی بر این مدعاست. همچنین با توجه به کاوش های اخیر در سنگ نوشته های بسیار قدیمی می توان تاریخچه پیدایش ارنان را به سال های بسیار دورتر از این در نظر گرفت. ارنان نام یکی از دختران بزرگان و کاهنان زرتشتی بوده که در زمان گذشته در این محل زندگی می کرده است.

 

نظری بنویسید...
شما به سایت وارد نشده اید
یا ارسال به عنوان یک مهمان
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

اولین نظر را ارسال کنید

  • بازدید امروز: 86
  •    |   
  • بازدید دیروز: 218
  •    |   
  • بازدید هفته: 558
  •    |   
  • بازدید ماه: 6516
  •    |   
  • بازدید کل: 267864
Top